Hareketsiz Yaşam ve Obezite: Diyabet Tehlikesini Artırıyor

Son yıllarda Türkiye'de diyabetle yaşayan yetişkin sayısının artması, hareketsiz yaşam tarzı ve artan obezite oranlarıyla yakından ilişkili. Medicana Sağlık Grubu'ndan İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Sonay Güven Karataş, "Diyabetle mücadele etmenin en etkili yollarından biri, fazla kilodan kaçınmak ve düzenli fiziksel aktivite yapmaktır" ifadelerini kullanıyor.

Uluslararası Diyabet Federasyonu'nun (IDF) verilerine göre, 2025 yılı itibarıyla Türkiye'de 20-79 yaş aralığında yaklaşık 9,6 milyon kişinin diyabet hastalığı ile yaşadığı tahmin ediliyor. Ülkemiz, Avrupa’da diyabetli birey sayısında en üst sırada yer alıyor. Uzm. Dr. Karataş, diyabetin yalnızca yüksek kan şekeri ile sınırlı bir sorun olmadığını belirtirken, zamanla kalp-damar hastalıkları, böbrek hasarları ve yaşam kalitesinde düşüş gibi pek çok sağlık problemine yol açabileceğini vurguluyor.

Diyabetin yükü ise yıllar içinde giderek artıyor; 2000 yılında bu sayı yaklaşık 1,8 milyonken, 2011 yılında 3,5 milyona kadar yükseldi. Uzman isim, bu artışın arkasında fazla kilo, hareketsizlik ve sağlıksız beslenme alışkanlıklarının yattığını belirtiyor ve özellikle tip 2 diyabetin risk faktörlerini tanımanın önemine dikkat çekiyor.

Prediyabet dönemi de göz ardı edilmemesi gereken bir evre, çünkü bu aşamada kilo kontrolü ve fiziksel aktivitenin artırılması, diyabet gelişme riskini önemli ölçüde azaltabiliyor. Ailesinde diyabet öyküsü bulunan bireylerin, kan şekeri kontrollerini düzenli olarak yaptırmalarının önemini vurgulayan Uzm. Dr. Karataş, sağlıklı yaşam tarzının benimsenmesinin gerekliliğini yineleyerek, bireylerin yalnızca kan şekeri değil, tansiyon, kolesterol ve böbrek fonksiyonları gibi diğer sağlık parametrelerini de takip etmeleri gerektiğini ifade ediyor.

Geleceğe dair tahminler ise endişe verici; mevcut eğilimler, 2050 yılında Türkiye'de 20-79 yaş aralığındaki diyabetli yetişkin sayısının 14,1 milyona ulaşacağını gösteriyor. Bu durum, bireylerin değil, toplum sağlığı açısından da önemli bir mesele olduğunu ortaya koyuyor. Uzm. Dr. Karataş, diyabetin sadece tedavi edilmesinin yeterli olmadığını, riskli bireylerin erken tespit edilmesinin ve korunma stratejilerinin güçlendirilmesinin önemine vurgu yapıyor.

Sonuç olarak, diyabet riski taşıyan kişilerin sağlıklı yaşam tarzına yönelmeleri gerektiğini belirten Uzm. Dr. Sonay Güven Karataş, "Diyabet, uzun bir süre belirti vermeden ilerleyebilir. Bu yüzden özellikle fazla kilolu, hareketsiz yaşayan veya hipertansiyon gibi sağlık sorunları olan kişilerin düzenli sağlık kontrollerini yaptırmaları hayati önem taşımaktadır" diyerek sözlerini noktalıyor.